50 Jaar GIGANT: een cultureel icoon leeft nog steeds
Door Bart Lauw
Gigant, wie in Apeldoorn en verre omstreken nog nooit in dit culturele fenomeen is geweest heeft de afgelopen vijftig jaar onder een grote steen gelegen.
Ja, je leest het goed, de iconische Apeldoornse cultuurtempel GIGANT, een acroniem voor Goede Ideeën Gaan Alsnog Nooit Teloor, bestaat reeds een halve eeuw. En dat wordt deze hele week gevierd.
De feestweek nam aanvang met een boekpresentatie over 50 jaar Gigant. Een prachtig epistel over de geboorte van onze lokale tempel van de muzen.
Oprichters van het eerste uur, Siwert Hoogenberg en Jan Westerhof vertelden enige fraaie verhalen uit de annalen van het Gigant van weleer.
Gigant zag het levenslicht op de tweede Christelijke basisschool aan de Schoolstraat 32. Het christelijke was er snel af, want Gigant had in den beginne een anarchistische inslag. Er was in die tijd weinig te doen voor jongeren, de periode van de punk trad aan en het conservatieve gemeentebestuur gaf de organisatoren een vervallen school, naast een startsubsidie van 7500 gulden, om jongeren rustig te houden toentertijd. Daarmee gingen Hoogenberg, Westerhof en een aantal enthousiaste vrijwilligers aan de slag. Een lekkend dak, geen geluidsisolatie en geen verwarming, het kon hen niet deren. De plannen waren groots. En zo geschiedde.
Over die eerste twintig jaar Gigant gaat het boekwerk dat gisteren in de popzaal is gepresenteerd. Met prachtige foto’s van de hand van de begenadigde fotograaf Roy Tee zag “Gigantisch luid en tegendraads” het levenslicht.
Gigant was zondag gevuld met ruim 300 mannen en vrouwen, vooral van weleer. Het, met uiterst veel respect uitgesproken, grijze haren gilde was ruimschoots vertegenwoordigd om herinneringen aan vervlogen tijden met elkander te delen.
Mooie anekdotes deden de ronde en het is moeilijk voor te stellen dat grote namen als o.a U2, Simple Minds, Nirvana, Mink Deville, Bo Diddley en Bill Wyman van de Stones, acte de présence hebben gegeven in Gigant. De laatste overigens als enige van dit rijtje op de huidige locatie aan de Nieuwstraat.
Op 22 maart 1980 en 17 oktober 1980 stonden respectievelijk Simple Minds en U2 op het podium, alwaar maar 135 bezoekers binnen waren na slechts Fl 7,50 betaald te hebben. Dat deze bands na de gigs in Gigant mondiale geschiedenis hebben geschreven moge als bekend worden verondersteld.
Een van de meest memorabele optredens was van de illustere Mink Deville. Van te voren had de heroïne bij hem stevig zijn intrede gedaan, maar het werd uiteindelijk een groteske en onuitwisbare performance. Dit in tegenstelling tot het drama dat Nirvana tentoonspreidde op 4 november 1989. Beestachtige herrie en ook zo slecht toentertijd dat ze het einde van het optreden niet hebben gehaald.
De man die in één adem met Gigant genoemd moét worden is Herman Brood. Diverse malen heeft hij de Schoolstraat aangedaan en ook op de Nieuwstraat heeft Herman nog zijn fantastische kunnen laten horen in 1998 met zijn Big Band tijdens de “Back on the Corner”tour, alwaar schrijver dezes nog met heel veel genoegen aan terugdenkt. Wat een weergaloos optreden was dat. Terugdenkend daaraan komt het kippenvel op mijn armen terug.
Kortom, vele mooie momenten passeren de revue na 50 jaar Gigant. De mooie verhalen werden door de toehoorders als een spons geabsorbeerd in de popzaal en het onmisbare naslagwerk werd in grote getale afgenomen. Dit unieke naslagwerk is een echte must-have voor een ieder die muziek en cultuur in Apeldoorn een warm hart toedraagt.
Na de presentatie betrad de New Wave formatie Nasmak het podium. Diverse keren hebben zij Gigant aangedaan. Deze postpunkmuzikanten hebben de tand des tijds doorstaan, dus voor de anarchisten van weleer was dit ongetwijfeld een feest der herkenning.
In het café van Gigant trad tegelijkertijd Tim Knol op. Een bomvol Gigant was zondagmiddag dan ook een feit. Cultuurminnend Apeldoorn uit tijden van weleer en het heden kwamen tezamen.
Het huidige Gigant is een gesubsidieerd miljoenenbedrijf en valt lastig te vergelijken met de Gigant uit de Schoolstraat. Of alles beter is geworden na het verstrijken van de jaren valt ook te bediscussiëren. Natuurlijk moet je ervoor waken om niet te blijven hangen in gevoelens van nostalgie, maar enige weemoed steekt toch de kop op als je alle verhalen uit de oude doos beluistert en het prachtige epistel “Gigantisch luid en tegendraads” doorbladert.
Er is de komende week nog veel te doen in Gigant. Van een expositie tot het bezoeken van films uit vervlogen tijden. Vijftig jaar zo’n cultuurtempel in Apeldoorn is uniek en verdient het om de toewijding van eertijds met gevoelens van trots en nostalgie te gedenken.
Bart
